palladas.gr | Ορθοπαιδικός Χειρουργός | Ειδικός Τραυματολόγος - Παιδοορθοπεδικός | Ηράκλειο

Οστεοπόρωση

 

Οστεοπόρωση

-Τι είναι Οστεοπόρωση;
-Διάγνωση;
-Πρόληψη;
-Θεραπεία
-Θεραπεία επιπλοκών της οστεοπόρωσης ;

 

 

 

 

 

 

  

Οστεοπόρωση
Τι είναι η οστεοπόρωση;

Η οστεοπόρωση είναι μία πάθηση κατά την οποία παρατηρείται σταδιακή μείωση της πυκνότητας του οστού, το οποίο γίνεται πιο εύθραυστο και λεπτό.
Είναι περισσότερο συνηθισμένη σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση

οστεοπόρωσηοστεοπόρωση

 

 Εικόνα Φυσιολογικού Οστού                  Εικόνα Οστεοπορωτικού Οστού

 

Τι προκαλεί την οστεοπόρωση και πώς μπορεί μία γυναίκα να καταλάβει ότι πάσχει από αυτήν;


Τα οστά του σώματος είναι ζωντανά και ενεργά τμήματα του οργανισμού μας. Σε όλη τη διάρκεια της ζωής μας, ένα τμήμα των οστών απορροφάται από τον οργανισμό, ενώ νέο οστό εναποτίθεται συνεχώς. Το νέο αυτό οστό έχει κύριο συστατικό του το ασβέστιο, ενώ στη διαδικασία αυτή συμμετέχουν ειδικά κύτταρα και ορμόνες. Στην οστεοπόρωση, ο οργανισμός αδυνατεί να εναποθέσει νέα ποσότητα του οστού που απορροφάται. Οι ορμονικές αλλαγές που παρατηρούνται στο γυναικείο οργανισμό μετά την εμμηνόπαυση, όπως η δυσλειτουργία των ωοθηκών και η ελάττωση της παραγωγής οιστρογόνων, αποτελούν την κύρια αιτία για τη δημιουργία της νόσου. Στα αρχικά της στάδια δεν προκαλεί ιδιαίτερα συμπτώματα. Μεταγενέστερα, παρατηρούνται κατάγματα σε διάφορα σημεία του σώματος, διάχυτοι οστικοί πόνοι και προοδευτική απώλεια ύψους.

Από τα 25 μέχρι τα 50 μας χρόνια ή μέχρι την εμμηνόπαυση για τις γυναίκες ο οργανισμός μας κάθε μέρα αντικαθιστά με νέο οστό αυτό που προηγουμένως κατάστρεψε ανανεώνοντας έτσι σταθερά την οστική μας μάζα (διεργασίες της οστεόλυσης και οστεοπλασίας). Διατηρεί, δηλαδή, την οστική μάζα του σκελετού μας σχεδόν σταθερή. Από την ηλικία όμως των 50 και πέρα ή από την εμμηνόπαυση για τις γυναίκες (μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση), όλοι - άντρες και γυναίκες - χάνουμε μια μικρή ποσότητα από την οστική μας μάζα γιατί ο οργανισμός μας δεν μπορεί πλέον να αναπληρώσει όλη την οστική μάζα που καταστρέφει. Δημιουργείται έτσι ένα έλλειμμα στην ισορροπία του οστικού μεταβολισμού. Η ποσότητα αυτή που χάνεται κάθε χρόνο είναι περίπου 1- 2% της συνολικής οστικής μας μάζας. Στη γεροντική ηλικία η απώλεια της μάζας των οστών και στα δύο φύλα είναι ίδια (γεροντική οστεοπόρωση). Όταν μάλιστα η απώλεια του οστού ξεπεράσει ένα όριο, τότε εμφανίζεται μεγάλη ροπή σε κατάγματα.

Προειδοποιητικοί Παράγοντες:

Τα λεπτά οστά.
Το ανοιχτόχρωμο δέρμα.
Το μικρό ποσοστό λίπους στο δέρμα.
Η αφαίρεση των ωοθηκών.
Η μη τεκνοποίηση.
Η πρόωρη κλιμακτήριος.
Η αλλεργία στα γαλακτοκομικά προϊόντα


Έχετε περισσότερες πιθανότητες οστεοπόρωσης εάν :


Είστε γυναίκα στην ηλικία της εμμηνόπαυσης, ιδιαίτερα εάν η εμμηνόπαυση (φυσιολογική ή όχι) επήλθε σε μικρότερη από την κανονική ηλικία.
Δεν γυμνάζεστε συστηματικά.
Δεν διατρέφεστε αρκετά ή σωστά. Διαιτολόγιο με λίγες τροφές που περιέχουν ασβέστιο (γάλα - γαλακτοκομικά προϊόντα) ή πολύ πλούσιο σε πρωτεΐνες (κρέατα) ευνοεί την οστεοπόρωση.
Καπνίζετε ή κάνετε κατάχρηση σε αλκοόλ και καφέδες.
Ακινητοποιηθείτε στο κρεβάτι για πολύ καιρό λόγω τραυματισμού ή άλλης αρρώστιας.
Έχετε ρευματοειδή αρθρίτιδα ή κάποιες άλλες αρρώστιες που επηρεάζουν το μεταβολισμό των οστών ή της βιταμίνης D (π.χ. σακχαρώδης διαβήτης, παθήσεις του θυρεοειδούς ή του ήπατος και των νεφρών).
Στην οικογένεια σας υπάρχουν και άλλα άτομα (γιαγιά, μητέρα, αδερφή) που είχαν οστεοπόρωση ή κατάγματα .

Φάρμακα και παθήσεις που την προκαλούν :
Ορισμένα φάρμακα, όπως ηρεμιστικά, αντιεπιληπτικά, αντιόξινα, αντιυπερτασικά, θυρεοειδικά και κυρίως η κορτιζόνη.
Διάφορες παθήσεις, ενδοκρινικές και μη, όπως υπερθυρεοειδισμός, υπερθυρεοειδισμός, υπερκορτιζολαιμία, ρευματοπάθειες, κακοήθη νοσήματα κ.ά.
Οστεοπόρωση μπορεί επίσης να προκληθεί και από μακρά ακινητοποίηση από νοσήματα νεφρών ή του πεπτικού.
Τελευταία και η μεσογειακή αναιμία, καθώς και η έλλειψη αυξητικής ορμόνης ενοχοποιούνται σε αρκετές περιπτώσεις για την εκδήλωση οστεοπόρωσης, όπως αναφέρθηκε στο 9ο Πανελλήνιο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Μεταβολισμού των Οστών (ΕΕΜΜΟ).


Πώς γίνεται διάγνωση της Οστεοπόρωσης ;
Η διάγνωση της πάθησης γίνεται με ειδικές μεθόδους μέτρησης και απεικόνισης της πυκνότητας των οστών που επιτρέπουν στον ειδικό ιατρό να αξιολογήσει την κατάστασή τους.
Υπάρχουν δυο μέθοδοι μέτρησης της οστικής πυκνότητας :
-    Μέτρηση Οστικής Πυκνότητας με την μέθοδο DEXA  (Dual Energy X-ray Attenuation),δηλαδή με την βοήθεια ακτινών-Χ.
-    Μέτρηση οστικής Πυκνότητας με την μέθοδο BUA  ( Broadband Ultrasound Attenuation) , δηλαδή με την βοήθεια Υπέρηχων.
Χρησιμοποιείται και σαν μέθοδος μαζικού ελέγχου (screening)  για αρχική διάγνωση της οστεοπορώσεως.
Η πιο αξιόπιστη όμως μέθοδος για τον προσδιορισμό της οστικής μάζας  είναι η DEXA.
Δεν θα πρέπει να ξεκινάει φαρμακευτική αγωγή μόνο μετά από μέτρηση με τον υπέρηχο. 
Επίσης χρήσιμο είναι πριν την έναρξη οποιασδήποτε θεραπείας να γίνονται κάποιες απλές  βιοχημικές και ορμονολογικές, εξετάσεις αίματος και ούρων (όπως π.χ. μέτρηση ασβεστίου αίματος και ούρων, εξετάσεις θυρεοειδούς και παραθυρεοειδή) , καθώς  και ορισμένες πιο εξειδικευμένες εξετάσεις (Δείκτες οστικής εναλλαγής).

 

Τι μπορώ να κάνω για να αντιμετωπίσω την οστεοπόρωση;

Η θεραπεία της οστεοπόρωσης εστιάζεται στην επιβράδυνση της διαδικασίας απώλειας της μάζας των οστών, την πρόληψη των καταγμάτων και την αντιμετώπιση του πόνου. Η σωστή σωματική άσκηση ενδυναμώνει το μυοσκελετικό σύστημα και ελαττώνει την πιθανότητα οστικών καταγμάτων. Ταυτόχρονα πρέπει να προστίθενται στο διαιτολόγιο τροφές πλούσιες σε ασβέστιο και βιταμίνες, ουσίες απαραίτητες για τη σωστή λειτουργία των οστών. Πολλές γυναίκες που έχουν περάσει την εμμηνόπαυση χρησιμοποιούν θεραπεία υποκατάστασης των οιστρογόνων μιας και η ελάττωση της παραγωγής τους αποτελεί την κύρια αιτία της νόσου. Σε άλλες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται σκευάσματα, όπως  τα Διφωσφονικά (αλενδρονάτη, η ριζεδρονάτη και η ετιδρονάτη) όπως π.χ. FOSAMAX, ACTONEL, BONVIVA, κ.α...
Επίσης η χορήγηση συμπληρώματος ασβεστίου και βιταμίνης D (που βοηθάει στην καλή απορρόφηση του ασβεστίου από τον οργανισμό).Η καλσιτονίνη που είναι διαθέσιμη με τη μορφή ρινικού σπρέι και δρα ανακουφίζοντας τους οστικούς πόνους και προλαμβάνοντας την απώλεια οστικής μάζας. 

Ποιοι χρειάζονται θεραπεία;
1.    Μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με πολλαπλά σπονδυλικά κατάγματα (αφού αποκλειστούν άλλα νοσήματα).
2.    Μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες με Τ-score στη ΒΜD < -2.5 SD (DΕΧΑ) με ή χωρίς κάταγμα.
3.    Ηλικιωμένα άτομα με ιστορικό κατάγματος του περιφερικού σκελετού χαμηλής ενέργειας.
4.    Άνδρες με οστεοπόρωση διαγνωσμένη με DΕΧΑ ,με ή χωρίς προηγούμενα Οστεοπορωτικά κατάγματα.
5.    Ασθενείς υπό μακροχρόνια  αγωγή με κορτικοστεροειδή.



Συνοψίζοντας, η θεραπεία της οστεοπόρωσης είναι απαραίτητη γιατί:

1.    Η οστική απώλεια και ο καταγματικός κίνδυνος αυξάνουν με την πάροδο της ηλικίας
2.    Τα κατάγματα συνδέονται με σημαντική νοσηρότητα και θνησιμότητα.
3.    Υπάρχουν φαρμακευτικές ουσίες οι οποίες επιβραδύνουν την οστική απώλεια και τη διαταραχή της μικροαρχιτεκτονικής του οστού, καθώς επίσης μειώνουν τον καταγματικό κίνδυνο.



Επιπλοκές Οστεοπορώσεως
Οι παραμορφώσεις που δημιουργούνται στη σπονδυλική στήλη εξαιτίας καταγμάτων από οστεοπόρωση μπορούν να προκαλέσουν σοβαρό πόνο στη σπονδυλική στήλη και νευρολογικές διαταραχές. Περίπου 20 με 25 τοις εκατό των γυναικών μετά την εμμηνόπαυση παθαίνουν οστεοπόρωση. Το 1/3 αυτών θα υποστεί κάταγμα στη σπονδυλική στήλη και ως εκ τούτου χρόνιο πόνο στη μέση και παραμόρφωση(κύφωση). Επίσης ένα μικρό ποσοστό μπορεί να πάθει σοβαρές διαταραχές στα κάτω άκρα.
Ευτυχώς οι σύγχρονες φαρμακευτικές θεραπείες προλαμβάνουν και βελτιώνουν την οστεοπόρωση άλλα δεν θεραπεύουν τον πόνο από τις παραμορφώσεις λόγω των καταγμάτων.


Θεραπεία οστεοπορωτικών καταγμάτων με την μέθοδο της Κυφοπλαστικής
Προτεραιότητα για τον ασθενή έχει η χορήγηση θεραπείας η οποία θα του παρέχει ανακούφιση από τον πόνο ο οποίος σχετίζεται με σπονδυλικό κάταγμα.
Η παραμόρφωσης από τα κατάγματα  μπορεί να προληφθεί με την έγκυρη εφαρμογή μιας νέας μικροεπεμβατικής χειρουργικής που λέγεται κυφοπλαστική. 
Στη περίπτωση αυτή το σώμα του σπόνδυλου που έχει υποστεί το κάταγμα ανακτά το χαμένο του ύψος και τη σταθερότητα του. Αυτό γίνεται με την εισαγωγή ενός μικρού μπαλονιού δια μιας μικρής οπής διαμέσου του δέρματος μέσα στο σπασμένο σπόνδυλο. Το μπαλονάκι φουσκώνει και αποκαθιστά το ύψος του σπασμένου σπόνδυλου. Εν συνεχεία αποσύρεται και στη θέση του τοποθετείται βιολογικό τσιμέντο.

Αποθεραπεία
Η αποθεραπεία είναι άμεση, ο ασθενής την επόμενη μέρα της επεμβάσεως παίρνει εξιτήριο από το νοσοκομείο και μπορεί να επιστρέψει στις καθημερινές του δραστηριότητες άμεσα χωρίς περιορισμούς και χωρίς πόνο. 

Διάφορες Φάσεις της Επεμβάσεως

Διάφορες Φάσεις της Επεμβάσεως


Α- Αναπαράσταση του οστεοπορωτικού
κατάγματος ενός σπονδύλου
Β-Εισαγωγή ειδικού καθετήρα στον σπόνδυλο.
C -Αποκατάσταση του ύψους του σπόνδυλου
με την βοήθεια του ειδικού μπαλονιού. 
D-Ο σπόνδυλος μετά την αποκατάσταση
ύψους και τοποθέτηση ειδικού Βιολογικού
Τσιμέντου.
E-Μέγεθος τομών: 1 cm (εκατοστό)
  


 

 

 

 

 

 

Ενδείξεις Κυφοπλαστικής
•    Οστεοπορωτικά κατάγματα σπονδύλων .
•    Παθολογικά κατάγματα σπονδύλων(από Πολλαπλούν Μυέλωμα, Μεταστάσεις όγκων στην Σπονδυλική Στήλη,  κατάγματα μετά από  μακροχρόνια χρήση Στεροειδών ).
•    Κατάγματα σπονδύλων μετά από κάποιο Τραυματισμό     

 

Τα άρθρα της ιστοσελίδας έχουν σκοπό την πληροφόρηση και μόνο. Σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να υποκαταστήσουν την επαγγελματική ιατρική πληροφόρηση, διάγνωση και θεραπεία. Θα πρέπει να διαβάζετε τα άρθρα προσεκτικά και να αξιολογήσετε τις πληροφορίες πάντοτε με την βοήθεια του θεράποντα ιατρού σας.

ΒΡΙΣΚΕΣΤΕ ΕΔΩ: Αρχική Ορθοπαιδικά Θέματα Οστεοπόρωση